| Μενού Πλοήγησης

Αντιμετωπίζοντας τον χωρισμό

Η διακοπή ενός γάμου ή μιας σημαντικής σχέσης δεν είναι ποτέ εύκολη. Στην πραγματικότητα φέρνει τα πάνω κάτω στη ζωή μας, αλλάζει τα μέχρι τότε δεδομένα και συνοδεύεται από πολλά δυσάρεστα και επίπονα συναισθήματα. Όπως κάθε απώλεια, έτσι και ο χωρισμός, μας οδηγεί σε μια κατάσταση πένθους, όπου απαιτείται χρόνος για να θρηνήσουμε όσα χάσαμε και να αρχίσουμε να φτιάχνουμε μια νέα πραγματικότητα για εμάς.

Γιατί όμως ένας χωρισμός πονάει τόσο πολύ;

Σε κάθε νέα σχέση, κυριαρχεί ο ενθουσιασμός και η ελπίδα για το μέλλον. Όσο συγκρατημένοι και αν είμαστε, αναπόφευκτα θα αναπτύξουμε προσδοκίες και όνειρα γύρω από αυτή τη σχέση. Και όσο πιο ερωτευμένοι, τόσο πιο μεγάλα τα όνειρα αυτά. Στην πορεία, κατά τη συνύπαρξη με τον σύντροφό μας φτιάχνουμε μαζί μια νέα καθημερινότητα, μια νέα “ζωή”, όπου μοιραζόμαστε στιγμές, εμπειρίες, στόχους και όπου ο καθένας από εμάς ξεχωριστά δεσμεύεται στη νέα αυτή κατάσταση, στη νέα αυτή “ζωή” που έχει επιλέξει.

Ο χωρισμός αντιπροσωπεύει όχι μόνο την απώλεια της σχέσης αλλά και την απώλεια όλων των παραπάνω. Τα όνειρα και οι προσδοκίες μας ματαιώνονται και η καθημερινότητα μας αλλάζει σημαντικά. Ξαφνικά μένουμε μόνοι και χάνουμε τον άνθρωπο ο οποίος μέχρι εκείνη τη στιγμή ήταν ο σύντροφος και ο εραστής μας. Το άτομο με το οποίο μιλούσαμε καθημερινά, μοιραζόμασταν τις σημαντικές ή ασήμαντες στιγμές μας, κοιμόμασταν και ξυπνούσαμε μαζί, κάναμε σχέδια και όνειρα, πηγαίναμε διακοπές, βόλτες, γελούσαμε και κάναμε έρωτα δεν είναι πλέον εκεί. Στην περίπτωση του γάμου, ένα διαζύγιο επιφέρει επιπρόσθετες αλλαγές σε επίπεδο σπιτιού, οικονομικών, ανατροφής των παιδιών και σε ορισμένες περιπτώσεις οδηγεί και σε αντιδικίες. Δεν είναι παράξενο λοιπόν, γιατί μετά από κάθε χωρισμό βιώνουμε θλίψη, πόνο, θυμό, ανασφάλεια, άγχος, απογοήτευση και απαισιοδοξία για το μέλλον. Αρκετές φορές μάλιστα, μας είναι αδύνατον να θυμηθούμε πώς ήταν η ζωή μας πριν από τη σχέση αυτή. Και όμως…υπήρχε αυτή η ζωή, την οποία εμείς είχαμε φτιάξει και την οποία μπορούμε να ξαναβρούμε.

Αντιμετωπίζοντας την απώλεια…

Ο κάθε άνθρωπος αντιμετωπίζει την απώλεια με το δικό του τρόπο. Υπάρχουν άνθρωποι που μέσα σε μερικές εβδομάδες έχουν καταφέρει να βρουν νέες ισορροπίες και να προχωρήσουν τη ζωή τους και άλλοι που χρειάζονται μήνες ή και χρόνια για να αναρρώσουν από τη θλίψη της σχέσης που τελείωσε. Σε κάθε περίπτωση όλα τα συναισθήματα είναι αναμενόμενα και φυσιολογικά.

Ανεξάρτητα από το χρόνο που θα χρειαστούμε, η διαχείριση ενός χωρισμού είναι μια κυκλική διαδικασία, με καλές και άσχημες στιγμές. Τα συναισθήματα έρχονται σαν κύματα, άλλοτε ήπια και άλλοτε πιο ισχυρά, άλλοτε αναμενόμενα και άλλοτε όχι. Ένα τραγούδι στο ραδιόφωνο, μια μυρωδιά, ένα μέρος αρκούν για να επαναφέρουν αναμνήσεις και να πυροδοτήσουν ένα νέο κύμα θλίψης και απελπισίας. Τα συναισθήματα όμως μας κατακλύζουν και απροειδοποίητα, χωρίς να έχει προηγηθεί κάποιο ερέθισμα που να προμηνύει τη φουρτούνα. Έτσι, εκεί που νιώθουμε ότι έχουμε τον έλεγχο, βυθιζόμαστε ξανά στον πόνο. Όλα αυτά δεν σημαίνουν ότι δεν έχουμε την ικανότητα να το αντιμετωπίσουμε, αντιθέτως είναι ένδειξη ότι μέσα μας επεξεργαζόμαστε την απώλεια, ώστε να καταφέρουμε να την ξεπεράσουμε.

Τι πρέπει να κάνουμε για να ξεπεράσουμε έναν χωρισμό;

Όπως λέμε συχνά οι ψυχολόγοι, μαγικές συνταγές δεν υπάρχουν, και αυτό ισχύει και στην περίπτωση του χωρισμού. Ο πόνος είναι πάντα προσωπικός και ο καθένας από εμάς θα πρέπει μόνος του να βρει τρόπους να ισορροπήσει στα νέα δεδομένα. Υπάρχουν όμως κάποιες γενικές αρχές που σίγουρα μπορούν να βοηθήσουν σημαντικά.

Το πρώτο πράγμα που χρειάζεται να κάνουμε είναι να δώσουμε χρόνο στον εαυτό μας να αποδεχτεί την πραγματικότητα του χωρισμού. Αυτό μπορεί να μας πάρει εβδομάδες, καθώς όσο και αν κατανοούμε με τη λογική ότι η σχέση έχει τελειώσει, συναισθηματικά θα αρνούμαστε αυτό που έχει συμβεί και θα ελπίζουμε σε μια επανασύνδεση. Σε αυτή τη φάση μπορεί να βρεθούμε σε κατάσταση άρνησης ή και σοκ και να κατακλυστούμε από ενοχές για όσα λάθη κάναμε ή όσα άλλα θα μπορούσαμε να κάνουμε για να διατηρήσουμε αυτή τη σχέση. Αυτό σημαίνει ότι έχουμε επιστρατεύσει αμυντικούς μηχανισμούς, με τους οποίους κερδίζουμε χρόνο μέχρι να αφομοιώσουμε τη νέα κατάσταση. Όταν το σοκ και η άρνηση υποχωρήσουν, τότε θα πάρουν τη θέση τους ο πόνος και η θλίψη. Εδώ είναι το πιο δύσκολο ίσως στάδιο, το οποίο πρέπει όμως να επιτρέψουμε στον εαυτό μας να βιώσει. Οι πρώτες μέρες θα είναι εξαιρετικά δύσκολες, σταδιακά όμως ο πόνος θα γίνεται όλο και πιο υποφερτός. Η ζωή θα συνεχίσει να εξελίσσεται και χωρίς τον / την σύντροφό μας και εμείς καλούμαστε να την ακολουθήσουμε. Όσο δύσκολο και να φαντάζει, μέρα με τη μέρα θα χτίζουμε μια νέα καθημερινότητα για εμάς, η οποία δεν θα συμπεριλαμβάνει εκείνον /η. Πρέπει και μπορούμε να φτιάξουμε νέες αναμνήσεις, οι οποίες θα είναι μόνο δικές μας.

Σημαντικό είναι να συνεχίσουμε να φροντίζουμε τον εαυτό μας και να του δίνουμε την προσοχή που του αξίζει. Ένας χωρισμός μπορεί να οδηγήσει σε μια διάθεση παραίτησης ή και αυτοκαταστροφής. Έτσι μπορεί να μην τρώμε, να μην κοιμόμαστε καλά, να παραμελούμε την καθημερινή μας υγιεινή και την καλή μας εμφάνιση και να καταφεύγουμε σε καταχρήσεις, όπως υπερβολικό κάπνισμα και ποτό, έχοντας την ψευδαίσθηση ότι έτσι θα νιώσουμε καλύτερα. Όμως με τον τρόπο αυτό, πέφτουμε σε ένα φαύλο κύκλο. Διότι όσο πιο πολύ παραμελούμε τον εαυτό μας, τόσο πιο πολύ θα βυθιζόμαστε στη θλίψη.

Στο ίδιο πλαίσιο κινείται και η αναμενόμενη άρνηση μας να βγούμε από το σπίτι και να αναζητήσουμε την παρέα φίλων ή και νέων κοινωνικών συναναστροφών. Εδώ όμως είναι το σημείο, στο οποίο θα πρέπει να “επιβληθούμε” στον εαυτό μας και να μη του επιτρέψουμε να μας παρασύρει στην απομόνωση. Χρειαζόμαστε ένα υποστηρικτικό κοινωνικό δίκτυο, με το οποίο σταδιακά θα νιώθουμε όμορφα και θα ξεχνιόμαστε. Μέσα σε αυτό θα αρχίσουμε πάλι να γελάμε, να διασκεδάζουμε και γιατί όχι να φλερτάρουμε.

Η επικέντρωση στη δουλειά και σε άλλες υποχρεώσεις είναι επίσης κάτι το οποίο μπορεί να βοηθήσει ουσιαστικά. Το να θέσουμε στόχους σε τομείς της ζωής μας, για τους οποίους νιώθουμε ότι διατηρούμε ακόμα τον έλεγχο και να προσπαθήσουμε να τους υλοποιήσουμε, θα συμβάλλει στο να νιώσουμε πιο δυνατοί και θα ενισχύσει την αυτοαξία μας.

Παλιές συνήθειες ή χόμπι, επιθυμίες που πιθανόν να είχαμε αφήσει στην άκρη, όσο ήμασταν στη συγκεκριμένη σχέση, μπορούν να δώσουν σημαντική ώθηση στην ψυχολογία μας. Σιγά σιγά θα ανακαλύψουμε ότι το να είσαι μόνος σου έχει πολλά θετικά στοιχεία. Προσφέρει ελευθερία και αυτονομία, η οποία μας επιτρέπει να αναπτυχθούμε και να ανακαλύψουμε τις ικανότητες αλλά και τις θετικές πλευρές του εαυτού μας.

Τέλος, είναι πολύ σημαντικό να θυμόμαστε ότι ο πόνος είναι πάντα προσωρινός. Όσο και αν φαντάζει αξεπέραστος, ένα είναι σίγουρο. Ο χρόνος θα κάνει τη δουλειά του και εμείς θα αναρρώσουμε από όσα τώρα μας πονάνε. Μπορεί αυτή τη στιγμή να μην είμαστε καλά, όμως κάποια στιγμή θα είμαστε. Φυσικά, πάντα μπορούμε να ζητήσουμε τη βοήθεια ενός ειδικού όταν, παρόλες τις προσπάθειες, νιώθουμε ότι δεν μπορούμε να διαχειριστούμε μόνοι μας όσα συμβαίνουν.

Κούρια Ιωάννα Ψυχολόγος - Ψυχοθεραπεύτρια.